Những cách phát triển khả năng sáng tạo, ai cũng áp dụng được

Làm sao để sáng tạo hơn? Có thể những cách phát triển khả năng sáng tạo sau đây chính là đáp án bạn đang tìm kiếm bấy lâu.

Mọi người thường nghĩ sáng tạo thuộc về năng khiếu: Khi ai đó sáng tạo, chắc hẳn họ đã sẵn tố chất nghệ thuật hoặc khả năng tạo ra những điều mới mẻ.

Tuy nhiên, thực ra sáng tạo là kỹ năng có thể học, rèn luyện và trau dồi. Nếu muốn phát triển khả năng sáng tạo của mình, dưới đây là một vài tip nhỏ dành cho bạn.

Những cách phát triển khả năng sáng tạo dành cho tất cả mọi người

Nói về cách rèn luyện tư duy sáng tạo thì nhiều vô kể. Trong bài viết này, Mee chủ yếu đề cập đến những cách đơn giản và cơ bản, được chắt lọc từ bài viết của Katie E. Lawrence trên Medium, Grant Snider trên Substack (tác giả của những cuốn sách nổi tiếng như The Shape Of Ideas, The Art Of Living).

Ngoài ra, nếu quan tâm đến phương pháp phát triển sáng tạo theo các nghiên cứu khoa học, podcast của tiến sĩ Andrew Huberman chính là nguồn tham khảo xịn sò dành cho bạn. Chỉ cần lên Youtube, gõ Huberman Lab và tìm “creative”, bạn sẽ có được một vài video hay ho nói về chủ đề này.

Còn giờ thì cùng Mee điểm qua một vài tip nâng cao khả năng sáng tạo đơn giản nhé:

1. Tiêu thụ nhiều nội dung sáng tạo

Muốn bản thân sáng tạo thì phải học từ những người sáng tạo. Trong cuốn sách “Nghệ thuật ăn cắp ý tưởng” (cũng là một cuốn sách hay ho và dễ đọc), tác giả Austin Kleon nhiều lần nhấn mạnh về sự quan trọng của việc học hỏi từ ý tưởng của người khác.

Tất nhiên, không phải ý tưởng nào cũng đáng để học hỏi. Vì vậy, khâu thu thập, phân loại rồi chọn lựa ý tưởng quan trọng lắm nghen. Bởi các nội dung bạn tiêu thụ, những con người bạn học hỏi sẽ góp phần tạo nên tư duy và quan điểm của chính bạn.

Nội dung sáng tạo ở đây có thể là sách, phim, TVC, những bản thiết kế, tác phẩm nghệ thuật hay thậm chí một tài khoản Insta nào đó. Tùy thuộc vào sở thích lẫn ngành nghề, hãy hướng đến các nội dung sáng tạo khiến bạn phải “xuýt xoa” mỗi khi tìm thấy. Đừng quên ghi chú và lưu trữ để dễ dàng đọc/xem lại khi cần.

2. Làm mới bản thân

Sáng tạo thường đi kèm “mới mẻ”. Đây là lý do bạn cần làm mới bản thân ở nhiều khía cạnh, như thử thay đổi góc nhìn về các chủ đề quen thuộc, hoặc trải nghiệm những thứ bạn chưa làm bao giờ.

Với tác giả Katie E. Lawrence, ban đầu cô nghĩ khả năng sáng tạo của mình bị giới hạn trong chiếc hộp mang tên “viết lách”. Thế nhưng, cô đã thử sáng tạo bằng cách vẽ tranh và tham gia vào các lĩnh vực yêu thích như nhạc kịch, sân khấu, diễn xuất, nhiếp ảnh,… để nhận ra sự sáng tạo không nên bị “đóng khung”.

Trải nghiệm luôn được coi là “vũ khí” quan trọng của người làm sáng tạo. Bạn nên “đi” và “thử” nhiều hơn, ngay cả khi bạn nghĩ mình không thể.

Xem một bộ phim, đọc một cuốn sách ở thể loại bạn chưa từng thử; tham gia những khóa học không liên quan tới chuyên môn; gặp gỡ và trò chuyện với những người xa lạ,… Tất cả đều giúp bạn làm mới bản thân và mở rộng hiểu biết/góc nhìn về thế giới.

3. Chú ý đến từng chi tiết

Chú ý đến từng tiểu tiết và phân tích chúng. Đó là lời khuyên của Katie E. Lawrence dành cho những ai muốn phát triển khả năng sáng tạo của mình. Bởi theo cô, những tác phẩm được coi là nghệ thuật luôn chú ý đến những chi tiết quan trọng.

Khi xem phim, phần lớn chúng ta chỉ cuốn theo diễn biến và diễn viên. Nhưng góc máy, câu thoại hay sự sắp đặt của từng cảnh phim cũng mang một ý nghĩa nào đó. Đã bao giờ bạn thử để ý và phân tích những chi tiết này chưa?

Trong cuộc sống cũng vậy, có nhiều thứ hay ho đã vô tình bị bỏ qua. Một cuộc trò chuyện giữa 2 người bình thường đôi khi cũng hàm chứa nhiều triết lý. Một khung cảnh thân quen trên đường đi làm cũng có thể mang đến những ý tưởng hấp dẫn lạ lùng.

Nếu muốn trở thành một người sáng tạo, bạn sẽ phải quan sát nhiều hơn, lắng nghe thường xuyên hơn và không quên chú ý tới những thứ tưởng chừng nhỏ nhặt. Cảm hứng và ý tưởng vẫn ở ngay xung quanh, chứ không hề xa xôi như chúng ta vẫn nghĩ.

Chắc bạn sẽ cần:

• 2 cách dùng Apple Notes trên Windows đơn giản ai làm cũng được
• Cách thêm font chữ vào Goodnotes chỉ trong vài phút

4. Ép bản thân phải sáng tạo

Chứ không phải chờ đến khi bản thân có cảm hứng đâu nhé. Có những ngày, ý tưởng trong đầu cứ thế tuôn trào để bạn tha hồ sáng tạo nhưng ngược lại, những ngày khác, bạn sẽ thấy bản thân chẳng thể nghĩ ra bất cứ điều gì. Đây chính là lúc bạn cần ép bản thân tiếp tục hoạt động sáng tạo, đừng cứ ngồi yên và chờ idea từ đâu bay tới.

Theo tác giả Katie E. Lawrence, sáng tạo và làm nghệ thuật cần được xây dựng như một thói quen. Tức bạn cần làm nó mỗi ngày. Có thể khi đang mất động lực, bạn không tạo ra được một tác phẩm đỉnh cao, nhưng ít nhất, bạn vẫn có một khuôn mẫu làm tiền đề cho những ngày sau.

Nếu thấy việc ép bản thân sáng tạo khó khăn quá, bạn hãy thử nghĩ như tác giả Grant Snider, coi sáng tạo là một trò chơi. Lúc này, bạn ép bản thân phải “chơi” để khám phá điều này điều kia, chứ không còn làm việc. Biết đâu sự thay đổi trong cách nhìn này sẽ giúp bạn thêm thoải mái để tạo ra bước đột phá nào đó thì sao?

5. Một vài tip nhỏ khác

Ngoài những cách rèn luyện tư duy sáng tạo ở trên, bạn cũng có thể tham khảo thêm một vài “nguyên tắc” sáng tạo của tác giả Grand Snider như:

• Lướt điện thoại ít thôi, ra ngoài, quan sát, nghĩ và “sống” nhiều hơn đi. (Với những ai làm sáng tạo, Mee thấy quan sát là kỹ năng quan trọng lắm luôn. Một phần nhờ quan sát đến từng chi tiết mà Leonardo Da Vinci đã trở thành một thiên tài vĩ đại đó).
• Dọn dẹp không gian sáng tạo. Không gian phải gọn gàng thì tâm trí mới “rộn ràng” (nhưng cũng có nhiều nghệ sĩ sáng tạo tốt hơn với một chiếc bàn bừa bộn, nên tùy phong cách của bạn thôi nha).
• Đừng vội nản chí khi bạn chưa thể tạo ra những tác phẩm sáng tạo ưng ý. Cứ thử nhìn lại, làm lại, nghĩ lại và quay lại với một góc nhìn khác xem sao. Quan trọng là bạn phải không ngừng kiên trì và luyện tập, nên dù ra sao, cũng đừng bỏ cuộc nhé.

Có nhiều cách để phát triển khả năng sáng tạo. Những tip Mee tổng hợp ở trên chỉ là một chấm nhỏ trên bầu trời mà thôi.

Nếu bạn cần thêm chút cảm hứng học tập và sáng tạo, Mee đề cử cuốn sách tiểu sử Leonardo Da Vinci của Walter Isaacson nha. Cuốn sách này dài, dày và…mắc, nhưng đọc xong ngập tràn động lực luôn. Mình tin rằng bạn sẽ học hỏi được nhiều điều từ thiên tài lừng danh này đó.

Chúc bạn mỗi ngày đều tìm hoặc tạo ra nhiều điều mới mẻ hay hay. ^^