Học luôn đi đôi với hành, bạn phải hành động trước thì mới có thể “học”. Đó chính là lời khuyên từ Naval – một triệu phú nổi tiếng.
Chắc mọi người cũng nghe nhiều tới từ “nỗ lực ảo” rồi nhỉ? Mee thấy lời khuyên từ Naval cũng có chút liên quan cụm từ này.
Chúng ta thường nghĩ rằng, chỉ cần đọc sách, ghi chép những trang note xinh xinh, xem thật nhiều podcast,… rồi tự dưng bản thân sẽ giỏi lên. Sổ ghi chép chứa đầy những dòng quote sâu sắc, drive chất đầy file tổng hợp kiến thức. Rồi mỗi khi xem một video hay, chúng ta lại cảm thấy như bản thân đang tiến bộ thêm một chút (tự dưng mình cũng thấy nhột quá ^^).
Tuy nhiên, rốt cuộc thì cuộc đời vẫn chẳng thay đổi bao nhiêu, sự nghiệp vẫn dậm chân tại chỗ, kỹ năng cũng chẳng tốt lên. Nghe podcast của Naval, mình thích câu:
“Life is lived in the arena.”
Cuộc đời diễn ra trong đấu trường (chứ không phải trong sổ tay ^^).
Mình cứ nghĩ bản thân “đang học” nhưng thực tế, tất cả chỉ là chút “nỗ lực ảo”. Lời khuyên của Naval không mới lắm đâu, nhưng vẫn làm mình thấy “nhột nhột”, nên mình mới viết bài này đó!
Xem thêm:
- Bí quyết học tập hiệu quả của Heo Sung Beom – “con nhà người ta” đến từ KAIST
- Review 6 cuốn sách tự học tiếng Anh cho người đi làm mình từng học qua
MỤC LỤC
Bạn không học được gì nếu chỉ đọc và ghi chép
Mee là đứa rất thích ghi chép. Ai ghé qua blog là biết liền à. Nhưng rõ ràng, chỉ ghi chép thôi không làm mình giỏi lên.
Học thụ động và chủ động
Một dạng thường gặp của học thụ động: đọc, ghi chép, highlight, lưu lại những câu hay. Lúc này, não chỉ mới tích trữ thông tin, chứ chưa phải là “hiểu biết” thực sự.
Ngược lại, học chủ động là khi bạn bắt tay vào làm, rồi buộc phải quyết định, chọn hướng đi, sửa sai, nhìn lại rồi lặp lại. Nhờ đó, lý thuyết mới thực sự được áp dụng vào trong cuộc sống.
Tại sao chỉ hành động mới tạo ra sự hiểu biết thật sự?
Naval nói rằng:
“Bạn phải làm rồi mới hiểu lời khuyên có nghĩa gì.”
Điều này có nghĩa bạn phải đối mặt với vấn đề thì mới có thể tìm ra giải pháp, phải đối diện với nói sợ thì mới tìm ra cách xử lý. Phải làm rồi ngồi nhìn lại từng “feedback” thì mới biết điều gì hiệu quả, điều gì không. Phải sai rồi sửa thì mới thực sự tiến bộ. Đó là thứ ghi chép không bao giờ dạy nổi.
Bạn nên học bằng cách hành động, không phải vì hành động giúp việc học “vui hơn”, mà vì nó kích hoạt một phần khác của não – phần giúp bạn hình thành trực giác và phán đoán – hai thứ mà sách không thể đưa vào đầu bạn được.
Trong podcast, Naval kể rằng khi ông bắt đầu công ty Impossible Inc., ông bỗng học nhanh hơn bao giờ hết. Chính vì thế, bạn nên thực hiện nhiều dự án khác nhau (viết blog, dự án sáng tạo, podcast,…), nếu muốn tăng tốc độ học của mình. Đồng thời biết đâu là điểm mạnh, điểm yếu của bản thân.
Cách học đúng nhất là thực sự bắt tay vào làm. Khi bạn làm, bạn mới biết nó nên được làm thế nào. Rồi sau đó khi nhìn lại lời khuyên của người khác, bạn mới hiểu: “À, thì ra ý họ là như vậy.”
….
“Hành động tạo ra mong muốn học, và từ đó dẫn đến học thật sự. Nếu bạn chỉ học vì muốn học, việc đó sẽ trở nên rỗng tuếch sau một thời gian. Nhưng khi bạn đang xây dựng một điều gì đó, bạn sẽ tự nhiên muốn học nhiều hơn.”
Học bằng “iteration”: 10.000 vòng lặp, không phải 10.000 giờ
Trở nên thành thạo một thứ gì đó bằng cách bỏ ra 10.000 giờ là một lời khuyên phổ biến. Nhưng theo Naval, giỏi không đến từ thời gian, mà đến từ việc “lặp”. Tất nhiên, không phải chỉ là lặp đi lặp lại thứ ban đang làm, mà là:
- Làm => Nhìn lại => Điều chỉnh => Làm tiếp.
- Lặp => Hiểu sâu hơn => Lặp tiếp => Làm tốt hơn.
“Lặp không phải là lặp lại y nguyên. Giỏi lên không đến từ 10.000 giờ, mà từ 10.000 vòng lặp. Bạn làm, dừng lại, quan sát, điều chỉnh, rồi thử lại. Đó mới là quá trình học.”
….
“Nếu bạn không hành động, mọi kiến thức bạn học được sẽ mãi là một thứ gì đó trừu tượng. Bạn sẽ không biết áp dụng nó như thế nào và vào lúc nào.”
“Bạn sẽ không biết năng lực đặc biệt của mình (specific knowledge) cho đến khi bạn hành động, và hành động trong nhiều tình huống khó khăn khác nhau. Chỉ bằng việc làm trên thực tếm bạn mới tìm ra điều mình thật sự giỏi.”
Kết: Đừng đợi hiểu rồi mới làm, hãy làm để hiểu
“The right way to learn is to actually go do something. When you’re doing it, you figure out how it should be done”.
Nếu đang ở trong trạng thái “nỗ lực ảo”, chỉ học một cách thụ động nhưng thực tế lại không làm gì, Mee hy vọng bài viết này sẽ giúp bạn bắt đầu “thức tỉnh” ở một khía cạnh nào đó.
Đừng quên nghe podcast của chú Naval (search trên Youtube là ê hề), nếu bạn thích những nội dung như thế này nhé!
